Ἔσδρας Αʹ — (Δευτεροκανονικόν)

1 Esdras - Chapter 4

1

καί ἄρχω ὁ δεύτερος λαλέω ὁ εἶπον περί ὁ ἰσχύς ὁ βασιλεύς

Thenthesecond,thathadspokenofthestrengthoftheking,begantosay,

2

ὦ ἀνήρ οὐ ὑπερἰσχύω ὁ ἄνθρωπος ὁ γῆ καί ὁ θάλασσα κατακρατέω καί πᾶς ὁ ἐν αὐτός

Oyemen,donotmenexcelinstrengththatbearruleoverseaandlandandallthingsinthem?

3

ὁ δέ βασιλεύς ὑπερἰσχύω καί κυριεύω αὐτός καί δεσπόζω αὐτός καί πᾶς ὅς ἐάν λέγω αὐτός ἐνἀκούω

Butyetthekingismoremighty:forheislordofallthesethings,andhathdominionoverthem;andwhatsoeverhecommandeththemtheydo.

4

ἐάν λέγω αὐτός ποιέω πόλεμος ἕτερος πρός ὁ ἕτερος ποιέω ἐάν δέ ἐκ ἀποστέλλω αὐτός πρός ὁ πολέμιος βαδίζω καί καταἐργάζομαι ὁ ὄρος καί ὁ τεῖχος καί ὁ πύργος

Ifhebidthemmakewartheoneagainsttheother,theydoit:ifhesendthemoutagainsttheenemies,theygo,andbreakdownmountainswallsandtowers.

5

φονεύω καί φονεύω καί ὁ λόγος ὁ βασιλεύς οὐ παραβαίνω ἐάν δέ νικάω ὁ βασιλεύς κομίζω πᾶς καί ὅσος ἐάν προνομεύω καί ὁ ἄλλος πᾶς

Theyslayandareslain,andtransgressnottheking'scommandment:iftheygetthevictory,theybringalltotheking,aswellthespoil,asallthingselse.

6

καί ὅσος οὐ στρατεύω οὐδέ πολεμέω ἀλλά γεωργέω ὁ γῆ πάλιν ὅταν σπείρω θερίζω ἀναφέρω ὁ βασιλεύς καί ἕτερος ὁ ἕτερος ἀναἀγκάζω ἀναφέρω ὁ φόρος ὁ βασιλεύς

Likewiseforthosethatarenosoldiers,andhavenottodowithwars,butusehusbandry,whentheyhavereapedagainthatwhichtheyhadsown,theybringittotheking,andcompeloneanothertopaytributeuntotheking.

7

καί αὐτός εἷς μόνος εἰμί ἐάν λέγω ἀποκτείνω ἀποκτείνω εἶπον ἀποἵημι ἀποἵημι

Andyetheisbutoneman:ifhecommandtokill,theykill;ifhecommandtospare,theyspare;

8

εἶπον πατάσσω τύπτω εἶπον ἐρημόω ἐρημόω εἶπον οἰκοδομέω οἰκοδομέω

Ifhecommandtosmite,theysmite;ifhecommandtomakedesolate,theymakedesolate;ifhecommandtobuild,theybuild;

9

εἶπον ἐκκόπτω ἐκκόπτω εἶπον φυτεύω φυτεύω

Ifhecommandtocutdown,theycutdown;ifhecommandtoplant,theyplant.

10

καί πᾶς ὁ λαός αὐτός καί ὁ δύναμις αὐτός ἐνἀκούω

Soallhispeopleandhisarmiesobeyhim:furthermoreheliethdown,heeatethanddrinketh,andtakethhisrest:

11

πρός δέ οὗτος αὐτός ἀνακεῖμαι ἐσθίω καί πίνω καί καταεὕδω αὐτός δέ τηρέω κύκλος περί αὐτός καί οὐ δύναμαι ἕκαστος ἀποἔρχομαι καί ποιέω ὁ ἔργον αὐτός οὐδέ παραἀκούω αὐτός

Andthesekeepwatchroundabouthim,neithermayanyonedepart,anddohisownbusiness,neitherdisobeytheyhiminanything.

12

ὦ ἀνήρ πῶς οὐ ὑπερἰσχύω ὁ βασιλεύς ὅτι οὕτως ἐπακουστός εἰμί καί σιγάω

Oyemen,howshouldnotthekingbemightiest,wheninsuchsortheisobeyed?Andheheldhistongue.

13

ὁ δέ τρίτος ὁ εἶπον περί ὁ γυνή καί ὁ ἀλήθεια οὗτος εἰμί ζοροβαβελ ἄρχω λαλέω

Thenthethird,whohadspokenofwomen,andofthetruth,(thiswasZorobabel)begantospeak.

14

ἀνήρ οὐ μέγας ὁ βασιλεύς καί πολύς ὁ ἄνθρωπος καί ὁ οἶνος ἰσχύω τίς οὖν ὁ δεσπόζω αὐτός ἤ τίς ὁ κυριεύω αὐτός οὐ ὁ γυνή

Oyemen,itisnotthegreatking,northemultitudeofmen,neitherisitwine,thatexcelleth;whoisitthenthatruleththem,orhaththelordshipoverthem?aretheynotwomen?

15

ὁ γυνή γεννάω ὁ βασιλεύς καί πᾶς ὁ λαός ὅς κυριεύω ὁ θάλασσα καί ὁ γῆ

Womenhavebornethekingandallthepeoplethatbearrulebyseaandland.

16

καί ἐκ αὐτός γίγνομαι καί οὗτος ἐκτρέφω αὐτός ὁ φυτεύω ὁ ἀμπελών ἐκ ὅς ὁ οἶνος γίγνομαι

Evenofthemcamethey:andtheynourishedthemupthatplantedthevineyards,fromwhencethewinecometh.

17

καί οὗτος ποιέω ὁ στολή ὁ ἄνθρωπος καί οὗτος ποιέω δόξα ὁ ἄνθρωπος καί οὐ δύναμαι ὁ ἄνθρωπος εἰμί χωρίς ὁ γυνή

Thesealsomakegarmentsformen;thesebringgloryuntomen;andwithoutwomencannotmenbe.

18

ἐάν δέ συνἄγω χρυσίον καί ἀργύριον καί πᾶς πρᾶγμα ὡραῖος καί ὁράω γυνή εἷς καλός ὁ εἶδος καί ὁ κάλλος

Yea,andifmenhavegatheredtogethergoldandsilver,oranyothergoodlything,dotheynotloveawomanwhichiscomelyinfavourandbeauty?

19

καί οὗτος πᾶς ἀποἵημι εἰς αὐτός ἐνχάσκω καί χάσκω ὁ στόμα θεωρέω αὐτός καί πᾶς αὐτός αἱρετίζω μᾶλλον ἤ ὁ χρυσίον καί ὁ ἀργύριον καί πᾶς πρᾶγμα ὡραῖος

Andlettingallthosethingsgo,dotheynotgape,andevenwithopenmouthfixtheireyesfastonher;andhavenotallmenmoredesireuntoherthanuntosilverorgold,oranygoodlythingwhatsoever?

20

ἄνθρωπος ὁ ἑαυτοῦ πατήρ ἐν καταλείπω ὅς ἐκτρέφω αὐτός καί ὁ ἴδιος χώρα καί πρός ὁ ἴδιος γυνή κολλάω

Amanleavethhisownfatherthatbroughthimup,andhisowncountry,andcleavethuntohiswife.

21

καί μετά ὁ γυνή ἀποἵημι ὁ ψυχή καί οὔτε ὁ πατήρ μιμνήσκω οὔτε ὁ μήτηρ οὔτε ὁ χώρα

Hestickethnottospendhislifewithhiswife.andrememberethneitherfather,normother,norcountry.

22

καί ἐντεῦθεν δέω σύ γιγνώσκω ὅτι ὁ γυνή κυριεύω σύ οὐ πονέω καί μοχθέω καί πᾶς ὁ γυνή δίδωμι καί φέρω

Bythisalsoyemustknowthatwomenhavedominionoveryou:doyenotlabourandtoil,andgiveandbringalltothewoman?

23

καί λαμβάνω ἄνθρωπος ὁ ῥομφαία αὐτός καί ἐκπορεύομαι ἐκὁδεύω καί λῃστεύω καί κλέπτω καί εἰς ὁ θάλασσα πλέω καί ποταμός

Yea,amantakethhissword,andgoethhiswaytorobandtosteal,tosailupontheseaanduponrivers;

24

καί ὁ λέων θεωρέω καί ἐν σκότος βαδίζω καί ὅταν κλέπτω καί ἁρπάζω καί λωποδυτέω ὁ ἐράω ἀποφέρω

Andlookethuponalion,andgoethinthedarkness;andwhenhehathstolen,spoiled,androbbed,hebringethittohislove.

25

καί πολύς ἀγαπάω ἄνθρωπος ὁ ἴδιος γυνή μᾶλλον ἤ ὁ πατήρ καί ὁ μήτηρ

Whereforeamanlovethhiswifebetterthanfatherormother.

26

καί πολύς ἀπονοέω ὁ ἴδιος διάνοια διά ὁ γυνή καί δοῦλος γίγνομαι διά αὐτός

Yea,manytherebethathaverunoutoftheirwitsforwomen,andbecomeservantsfortheirsakes.

27

καί πολύς ἀποὀλλύω καί σφάλλω καί ἁμαρτάνω διά ὁ γυνή

Manyalsohaveperished,haveerred,andsinned,forwomen.

28

καί νῦν οὐ πιστεύω ἐγώ οὐ μέγας ὁ βασιλεύς ὁ ἐξουσία αὐτός οὐ πᾶς ὁ χώρα εὐλαβέομαι ἅπτομαι αὐτός

Andnowdoyenotbelieveme?isnotthekinggreatinhispower?donotallregionsfeartotouchhim?

29

θεωρέω αὐτός καί ἀπάμη ὁ θυγάτηρ βάρτακος ὁ θαυμαστός ὁ παλλακή ὁ βασιλεύς καταἧμαι ἐν δεξιός ὁ βασιλεύς

YetdidIseehimandApametheking'sconcubine,thedaughteroftheadmirableBartacus,sittingattherighthandoftheking,

30

καί ἀποαἱρέω ὁ διάδημα ἀπό ὁ κεφαλή ὁ βασιλεύς καί ἐπιτίθημι ἑαυτοῦ καί ῥαπίζω ὁ βασιλεύς ὁ ἀριστερός

Andtakingthecrownfromtheking'shead,andsettingituponherownhead;shealsostruckthekingwithherlefthand.

31

καί πρός οὗτος ὁ βασιλεύς χάσκω ὁ στόμα θεωρέω αὐτός καί ἐάν προςγελάω αὐτός γελάω ἐάν δέ πικραίνω ἐπί αὐτός κολακεύω αὐτός ὅπως διαἀλλάσσω αὐτός

Andyetforallthisthekinggapedandgazeduponherwithopenmouth:ifshelaugheduponhim,helaughedalso:butifshetookanydispleasureathim,thekingwasfaintoflatter,thatshemightbereconciledtohimagain.

32

ὦ ἀνήρ πῶς οὐ ἰσχυρός ὁ γυνή ὅτι οὕτως πράσσω

Oyemen,howcanitbebutwomenshouldbestrong,seeingtheydothus?

33

καί τότε ὁ βασιλεύς καί ὁ μεγιστάν ἐνβλέπω ἕτερος πρός ὁ ἕτερος

Thenthekingandtheprinceslookedoneuponanother:sohebegantospeakofthetruth.

34

καί ἄρχω λαλέω περί ὁ ἀλήθεια ἀνήρ οὐ ἰσχυρός ὁ γυνή μέγας ὁ γῆ καί ὑψηλός ὁ οὐρανός καί ταχύς ὁ δρόμος ὁ ἥλιος ὅτι στρέφω ἐν ὁ κύκλος ὁ οὐρανός καί πάλιν ἀποτρέχω εἰς ὁ ἑαυτοῦ τόπος ἐν εἷς ἡμέρα

Oyemen,arenotwomenstrong?greatistheearth,highistheheaven,swiftisthesuninhiscourse,forhecompasseththeheavensroundabout,andfetchethhiscourseagaintohisownplaceinoneday.

35

οὐ μέγας ὅς οὗτος ποιέω καί ὁ ἀλήθεια μέγας καί ἰσχυρός παρά πᾶς

Ishenotgreatthatmakeththesethings?thereforegreatisthetruth,andstrongerthanallthings.

36

πᾶς ὁ γῆ ὁ ἀλήθεια καλέω καί ὁ οὐρανός αὐτός εὐλογέω καί πᾶς ὁ ἔργον σείω καί τρέμω καί οὐ εἰμί μετά αὐτός ἄδικος οὐδείς

Alltheearthcriethuponthetruth,andtheheavenblessethit:allworksshakeandtrembleatit,andwithitisnounrighteousthing.

37

ἄδικος ὁ οἶνος ἄδικος ὁ βασιλεύς ἄδικος ὁ γυνή ἄδικος πᾶς ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος καί ἄδικος πᾶς ὁ ἔργον αὐτός πᾶς ὁ τοιοῦτος καί οὐ εἰμί ἐν αὐτός ἀλήθεια καί ἐν ὁ ἀδικία αὐτός ἀποὀλλύω

Wineiswicked,thekingiswicked,womenarewicked,allthechildrenofmenarewicked,andsucharealltheirwickedworks;andthereisnotruthinthem;intheirunrighteousnessalsotheyshallperish.

38

ὁ δέ ἀλήθεια μένω καί ἰσχύω εἰς ὁ αἰών καί ζάω καί κρατέω εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών

Asforthetruth,itendureth,andisAlwaysstrong;itlivethandconquerethforevermore.

39

καί οὐ εἰμί παρά αὐτός λαμβάνω πρόσωπον οὐδέ διάφορος ἀλλά ὁ δίκαιος ποιέω ἀπό πᾶς ὁ ἄδικος καί πονηρός καί πᾶς εὐδοκέω ὁ ἔργον αὐτός καί οὐ εἰμί ἐν ὁ κρίσις αὐτός οὐδείς ἄδικος

Withherthereisnoacceptingofpersonsorrewards;butshedoeththethingsthatarejust,andrefrainethfromallunjustandwickedthings;andallmendowelllikeofherworks.

40

καί αὐτός ὁ ἰσχύς καί ὁ βασίλειος καί ὁ ἐξουσία καί ὁ μεγαλειότης ὁ πᾶς αἰών εὐλογητός ὁ θεός ὁ ἀλήθεια

Neitherinherjudgmentisanyunrighteousness;andsheisthestrength,kingdom,power,andmajesty,ofallages.BlessedbetheGodoftruth.

41

καί σιωπάω ὁ λαλέω καί πᾶς ὁ λαός τότε φωνέω καί τότε εἶπον μέγας ὁ ἀλήθεια καί ὑπερἰσχύω

Andwiththatheheldhispeace.Andallthepeoplethenshouted,andsaid,GreatisTruth,andmightyaboveallthings.

42

τότε ὁ βασιλεύς εἶπον αὐτός αἰτέω ὅς θέλω πολύς ὁ γράφω καί δίδωμι σύ ὅς τρόπος εὑρίσκω σοφός καί ἔχω ἐγώ καταἵημι καί συγγενής ἐγώ καλέω

Thensaidthekinguntohim,Askwhatthouwiltmorethanisappointedinthewriting,andwewillgiveitthee,becausethouartfoundwisest;andthoushaltsitnextme,andshaltbecalledmycousin.

43

τότε εἶπον ὁ βασιλεύς μιμνήσκω ὁ εὐχή ὅς εὔχομαι οἰκοδομέω ὁ ἰερουσαλήμ ἐν ὁ ἡμέρα ὅς ὁ βασίλειον σύ παραλαμβάνω

Thensaidheuntotheking,Rememberthyvow,whichthouhastvowedtobuildJerusalem,inthedaywhenthoucamesttothykingdom,

44

καί πᾶς ὁ σκεῦος ὁ λαμβάνω ἐκ ἰερουσαλήμ ἐκπέμπω ὅς ἐκχωρίζω κῦρος ὅτε εὔχομαι ἐκκόπτω βαβυλών καί εὔχομαι ἐκ ἀποστέλλω ἐκεῖ

AndtosendawayallthevesselsthatweretakenawayoutofJerusalem,whichCyrussetapart,whenhevowedtodestroyBabylon,andtosendthemagainthither.

45

καί σύ εὔχομαι οἰκοδομέω ὁ ναός ὅς ἐνπυρίζω ὁ ιδουμαῖος ὅτε ἐρημόω ὁ ἰουδαία ὑπό ὁ χαλδαῖος

Thoualsohastvowedtobuildupthetemple,whichtheEdomitesburnedwhenJudeawasmadedesolatebytheChaldees.

46

καί νῦν οὗτος εἰμί ὅς σύ ἀξιόω κύριος βασιλεύς καί ὅς αἰτέω σύ καί οὗτος εἰμί ὁ μεγαλωσύνη ὁ παρά σύ δέω οὖν ἵνα ποιέω ὁ εὐχή ὅς εὔχομαι ὁ βασιλεύς ὁ οὐρανός ποιέω ἐκ στόμα σύ

Andnow,Olordtheking,thisisthatwhichIrequire,andwhichIdesireofthee,andthisistheprincelyliberalityproceedingfromthyself:Idesirethereforethatthoumakegoodthevow,theperformancewhereofwiththineownmouththouhastvowedtotheKingofheaven.

47

τότε ἀναἵστημι δαρεῖος ὁ βασιλεύς καταφιλέω αὐτός καί γράφω αὐτός ὁ ἐπιστολή πρός πᾶς ὁ οἰκονόμος καί τοπαρχής καί στρατηγός καί σατράπης ἵνα προπέμπω αὐτός καί ὁ μετά αὐτός πᾶς ἀναβαίνω οἰκοδομέω ὁ ἰερουσαλήμ

ThenDariusthekingstoodup,andkissedhim,andwrotelettersforhimuntoallthetreasurersandlieutenantsandcaptainsandgovernors,thattheyshouldsafelyconveyontheirwaybothhim,andallthosethatgoupwithhimtobuildJerusalem.

48

καί πᾶς ὁ τοπαρχής ἐν κοίλη συρία καί φοινίκη καί ὁ ἐν ὁ λίβανος γράφω ἐπιστολή μεταφέρω ξύλον κέδρινος ἀπό ὁ λίβανος εἰς ἰερουσαλήμ καί ὅπως οἰκοδομέω μετά αὐτός ὁ πόλις

HewrotelettersalsountothelieutenantsthatwereinCelosyriaandPhenice,anduntotheminLibanus,thattheyshouldbringcedarwoodfromLibanusuntoJerusalem,andthattheyshouldbuildthecitywithhim.

49

καί γράφω πᾶς ὁ ἰουδαῖος ὁ ἀναβαίνω ἀπό ὁ βασιλεία εἰς ὁ ἰουδαία ὑπέρ ὁ ἐλευθερία πᾶς δυνατός καί σατράπης καί τοπαρχής καί οἰκονόμος μή ἐπιἔρχομαι ἐπί ὁ θύρα αὐτός

MoreoverhewroteforalltheJewsthatwentoutofhisrealmupintoJewry,concerningtheirfreedom,thatnoofficer,noruler,nolieutenant,nortreasurer,shouldforciblyenterintotheirdoors;

50

καί πᾶς ὁ χώρα ὅς κρατέω ἀφορολόγητος αὐτός ὑποἄρχω καί ἵνα ὁ ιδουμαῖος ἀποἵημι ὁ κώμη ὅς διακρατέω ὁ ἰουδαῖος

Andthatallthecountrywhichtheyholdshouldbefreewithouttribute;andthattheEdomitesshouldgiveoverthevillagesoftheJewswhichthentheyheld:

51

καί εἰς ὁ οἰκοδομή ὁ ἱερός δίδωμι κατά ἐνιαυτός τάλαντον εἴκοσι μέχρι ὁ οἰκοδομέω

Yea,thatthereshouldbeyearlygiventwentytalentstothebuildingofthetemple,untilthetimethatitwerebuilt;

52

καί ἐπί ὁ θυσιαστήριον ὁλοκαύτωμα καρπόω κατά ἡμέρα καθά ἔχω ἐντολή ἑπτακαίδεκα προςφέρω ἄλλος τάλαντον δέκα κατά ἐνιαυτός

Andothertentalentsyearly,tomaintaintheburntofferingsuponthealtareveryday,astheyhadacommandmenttoofferseventeen:

53

καί πᾶς ὁ προςβαίνω ἀπό ὁ βαβυλωνία κτίζω ὁ πόλις ὑποἄρχω ὁ ἐλευθερία αὐτός τε καί ὁ τέκνον αὐτός καί πᾶς ὁ ἱερεύς ὁ προςβαίνω

AndthatalltheythatwentfromBabylontobuildthecityshouldhavefreeliberty,aswelltheyastheirposterity,andalltheprieststhatwentaway.

54

γράφω δέ καί ὁ χορηγία καί ὁ ἱερατικός στολή ἐν τίς λατρεύω ἐν αὐτός

Hewrotealsoconcerning.thecharges,andthepriests'vestmentswhereintheyminister;

55

καί ὁ λευείτης γράφω δίδωμι ὁ χορηγία ἕως ὅς ἡμέρα ἐπιτελέω ὁ οἶκος καί ἰερουσαλήμ οἰκοδομέω

AndlikewiseforthechargesoftheLevites,tobegiventhemuntilthedaythatthehousewerefinished,andJerusalembuildedup.

56

καί πᾶς ὁ φρουρέω ὁ πόλις γράφω δίδωμι αὐτός κλῆρος καί ὀψώνιον

Andhecommandedtogivetoallthatkeptthecitypensionsandwages.

57

καί ἐκ ἀποστέλλω πᾶς ὁ σκεῦος ὅς ἐκχωρίζω κῦρος ἀπό βαβυλών καί πᾶς ὅσος εἶπον κῦρος ποιέω καί αὐτός ἐπιτάσσω ποιέω καί ἐκ ἀποστέλλω εἰς ἰερουσαλήμ

HesentawayalsoallthevesselsfromBabylon,thatCyrushadsetapart;andallthatCyrushadgivenincommandment,thesamechargedhealsotobedone,andsentuntoJerusalem.

58

καί ὅτε ἐκἔρχομαι ὁ νεανίσκος αἴρω ὁ πρόσωπον εἰς ὁ οὐρανός ἐναντίον ἰερουσαλήμ εὐλογέω ὁ βασιλεύς ὁ οὐρανός λέγω

Nowwhenthisyoungmanwasgoneforth,helifteduphisfacetoheaventowardJerusalem,andpraisedtheKingofheaven,

59

παρά σύ ὁ νίκη καί παρά σύ ὁ σοφία καί σός ὁ δόξα καί ἐγώ σός οἰκέτης

Andsaid,Fromtheecomethvictory,fromtheecomethwisdom,andthineistheglory,andIamthyservant.

60

εὐλογητός εἰμί ὅς δίδωμι ἐγώ σοφία καί σύ ὁμολογέω δεσπότης ὁ πατήρ

Blessedartthou,whohastgivenmewisdom:fortotheeIgivethanks,OLordofourfathers.

61

καί λαμβάνω ὁ ἐπιστολή καί ἐκἔρχομαι εἰς βαβυλών καί ἀποἀγγέλλω ὁ ἀδελφός αὐτός πᾶς

Andsohetooktheletters,andwentout,andcameuntoBabylon,andtolditallhisbrethren.

62

καί εὐλογέω ὁ θεός ὁ πατήρ αὐτός ὅτι δίδωμι αὐτός ἄνεσις καί ἄφεσις

AndtheypraisedtheGodoftheirfathers,becausehehadgiventhemfreedomandliberty

63

ἀναβαίνω καί οἰκοδομέω ἰερουσαλήμ καί ὁ ἱερός οὗ ὀνομάζω ὁ ὄνομα αὐτός ἐπί αὐτός καί κωθωνίζομαι μετά μουσικός καί χαρά ἡμέρα ἑπτά

Togoup,andtobuildJerusalem,andthetemplewhichiscalledbyhisname:andtheyfeastedwithinstrumentsofmusickandgladnesssevendays.