Μακκαβαίων Βʹ

ὁ δέ προἐρῶ σιμων ὁ ὁ χρῆμα καί ὁ πατρίς ἐνδείκτης γίγνομαι κακολογέω ὁ ονιας ὡς αὐτός τε εἰμί ὁ ἡλιόδωρος ἐπισείω καί ὁ κακός δημιουργός καταἵστημι

ThisSimonnow,ofwhomwespakeafore,havingbeenabetrayerofthemoney,andofhiscountry,slanderedOnias,asifhehadterrifiedHeliodorus,andbeentheworkeroftheseevils.

καί ὁ εὐεργέτης ὁ πόλις καί ὁ κηδεμών ὁ ὁμοέθνος καί ζηλωτός ὁ νόμος ἐπίβουλος ὁ πρᾶγμα τολμάω λέγω

Thuswasheboldtocallhimatraitor,thathaddeservedwellofthecity,andtenderedhisownnation,andwassozealousofthelaws.

ὁ δέ ἐχθρός ἐπί τοσοῦτο προβαίνω ὥστε καί διά τις ὁ ὑπό ὁ σιμων δοκιμάζω φόνος συντελέω

Butwhentheirhatredwentsofar,thatbyoneofSimon'sfactionmurderswerecommitted,

συνὁράω ὁ ονιας ὁ χαλεπός ὁ φιλονεικία καί ἀπολλώνιος μενεσθεύς ὁ κοίλη συρία καί φοινίκη στρατηγός συναὔξω ὁ κακία ὁ σιμων

Oniasseeingthedangerofthiscontention,andthatApollonius,asbeingthegovernorofCelosyriaandPhenice,didrage,andincreaseSimon'smalice,

πρός ὁ βασιλεύς διακομίζω οὐ γίγνομαι ὁ πολίτης κατήγορος ὁ δέ σύμφορος κοινός καί κατά ἴδιος πᾶς ὁ πλῆθος σκοπός

Hewenttotheking,nottobeanaccuserofhiscountrymen,butseekingthegoodofall,bothpublickandprivate:

ὁράω γάρ ἄνευ βασιλικός προνοία ἀδύνατος εἰμί τυγχάνω εἰρήνη ἔτι ὁ πρᾶγμα καί ὁ σιμων παῦλα οὐ λαμβάνω ὁ ἄνοια

Forhesawthatitwasimpossiblethatthestateshouldcontinuequiet,andSimonleavehisfolly,unlessthekingdidlookthereunto.

μεταἀλλάσσω δέ ὁ βίος σέλευκος καί παραλαμβάνω ὁ βασιλεία ἀντίοχος ὁ προςἀγορεύω ἐπιφανής ὑπονοθεύω ἰάσων ὁ ἀδελφός ονιας ὁ ἀρχιερωσύνη

ButafterthedeathofSeleucus,whenAntiochus,calledEpiphanes,tookthekingdom,JasonthebrotherofOniaslabouredunderhandtobehighpriest,

ἐπιἀγγέλλω ὁ βασιλεύς διά ἔντευξις ἀργύριον τάλαντον ἑξήκοντα πρός ὁ τριακόσιοι καί πρόσοδος τις ἄλλος τάλαντον ὀγδοηκοντα

Promisinguntothekingbyintercessionthreehundredandthreescoretalentsofsilver,andofanotherrevenueeightytalents:

πρός δέ οὗτος ὑπισχνέομαι καί ἕτερος διαγράφω πεντήκοντα πρός ὁ ἑκατόν ἐάν ἐπιχωρέω διά ὁ ἐξουσία αὐτός γυμνάσιον καί ἐφηβεῖον αὐτός συνἵστημι καί ὁ ἐν ιεροσόλυμα ἀντιοχεύς ἀναγράφω

Besidethis,hepromisedtoassignanhundredandfiftymore,ifhemighthavelicencetosethimupaplaceforexercise,andforthetrainingupofyouthinthefashionsoftheheathen,andtowritethemofJerusalembythenameofAntiochians.

ἐπινεύω δέ ὁ βασιλεύς καί ὁ ἀρχή κρατέω εὐθέως πρός ὁ ἑλληνικός χαρακτήρ ὁ ὁμόφυλος μεταἵστημι

Whichwhenthekinghadgranted,andhehadgottenintohishandtheruleheforthwithbroughthisownnationtoGreekishfashion.

καί ὁ κεῖμαι ὁ ἰουδαῖος φιλάνθρωπος βασιλικός διά ιωάννης ὁ πατήρ εὐπόλεμος ὁ ποιέω ὁ πρεσβεία ὑπέρ φιλία καί συμμαχία πρός ὁ ῥωμαῖος παραὠθέω καί ὁ μέν νόμιμος καταλύω πολιτεία παράνομος ἐθισμός καινίζω

AndtheroyalprivilegesgrantedofspecialfavourtotheJewsbythemeansofJohnthefatherofEupolemus,whowentambassadortoRomeforamityandaid,hetookaway;andputtingdownthegovernmentswhichwereaccordingtothelaw,hebroughtupnewcustomsagainstthelaw:

ἀσμένως γάρ ὑπό αὐτός ὁ ἀκρόπολις γυμνάσιον καταἱδρύω καί ὁ κρείσσων ὁ ἐφήβος ὑποτάσσω ὑπό πέτασος ἄγω

Forhebuiltgladlyaplaceofexerciseunderthetoweritself,andbroughtthechiefyoungmenunderhissubjection,andmadethemwearahat.

εἰμί δέ οὕτως ἀκμή τις ἑλληνισμός καί πρόσβασις ἀλλοφυλισμός διά ὁ ὁ ἀσεβής καί οὐ ἀρχιερεύς ἰάσων ὑπερβάλλω ἀναγνεία

NowsuchwastheheightofGreekfashions,andincreaseofheathenishmanners,throughtheexceedingprofanenessofJason,thatungodlywretch,andnohighpriest;

ὥστε μηκέτι περί ὁ ὁ θυσιαστήριον λειτουργία πρόθυμος εἰμί ὁ ἱερεύς ἀλλά ὁ μέν νεώς καταφρονέω καί ὁ θυσία ἀμελέω σπεύδω μεταἔχω ὁ ἐν παλαίστρα παράνομος χορηγία μετά ὁ ὁ δίσκος πρόσκλησις

Thatthepriestshadnocouragetoserveanymoreatthealtar,butdespisingthetemple,andneglectingthesacrifices,hastenedtobepartakersoftheunlawfulallowanceintheplaceofexercise,afterthegameofDiscuscalledthemforth;

καί ὁ μέν πατρῷος τιμή ἐν οὐδείς τίθημι ὁ δέ ἑλληνικός δόξα καλός ἡγέομαι

Notsettingbythehonoursoftheirfathers,butlikingthegloryoftheGreciansbestofall.

ὅς καί χάρις περιἔχω αὐτός χαλεπός περίστασις καί ὅς ζηλόω ὁ ἀγωγή καί κατά ἅπας ἐθέλω ἐκὁμοιόω οὗτος πολέμιος καί τιμωρητής ἔχω

Byreasonwhereofsorecalamitycameuponthem:fortheyhadthemtobetheirenemiesandavengers,whosecustomtheyfollowedsoearnestly,anduntowhomtheydesiredtobelikeinallthings.

ἀσεβέω γάρ εἰς ὁ θεῖος νόμος οὐ ῥᾴδιος ἀλλά οὗτος ὁ ἀκόλουθος καιρός δηλόω

ForitisnotalightthingtodowickedlyagainstthelawsofGod:butthetimefollowingshalldeclarethesethings.

ἄγω δέ πενταετηρικός ἀγών ἐν τύρος καί ὁ βασιλεύς παραεἰμί

NowwhenthegamethatwasusedeveryfaithyearwaskeptatTyrus,thekingbeingpresent,

ἀποστέλλω ἰάσων ὁ μιαρός θεωρός ὡς ἀπό ιεροσόλυμα ἀντιοχεύς εἰμί παρακομίζω ἀργύριον δραχμή τριακόσιοι εἰς ὁ ὁ ἡρακλῆς θυσία ὅς καί ἀξιόω ὁ παρακομίζω μή χράομαι εἰς θυσία διά ὁ μή καταἥκω εἰς ἕτερος δέ κατατίθημι δαπάνη

ThisungraciousJasonsentspecialmessengersfromJerusalem,whowereAntiochians,tocarrythreehundreddrachmsofsilvertothesacrificeofHercules,whicheventhebearersthereofthoughtfitnottobestowuponthesacrifice,becauseitwasnotconvenient,buttobereservedforothercharges.

πίπτω μέν οὖν οὗτος διά μέν ὁ ἀποστέλλω εἰς ὁ ὁ ἡρακλῆς θυσία ἕνεκεν δέ ὁ παρακομίζω εἰς ὁ ὁ τριήρης κατασκευή

Thismoneythen,inregardofthesender,wasappointedtoHercules'sacrifice;butbecauseofthebearersthereof,itwasemployedtothemakingofgallies.

ἀποστέλλω δέ εἰς αἴγυπτος ἀπολλώνιος ὁ μενεσθεύς διά ὁ πρωτοκλίσιον ὁ φιλομήτωρ βασιλεύς μεταλαμβάνω ἀντίοχος ἀλλότριος αὐτός ὁ αὐτός γίγνομαι πρᾶγμα ὁ κατά ἑαυτοῦ ἀσφάλεια φροντίζω ὅθεν εἰς ιοππη παραγίγνομαι καταἀντάω εἰς ιεροσόλυμα

NowwhenApolloniusthesonofMenestheuswassentintoEgyptforthecoronationofkingPtolemeusPhilometor,Antiochus,understandinghimnottobewellaffectedtohisaffairs,providedforhisownsafety:whereuponhecametoJoppa,andfromthencetoJerusalem:

μεγαλομερῶς δέ ὑπό ὁ ἰάσων καί ὁ πόλις ἀποδέχομαι μετά δᾳδουχία καί βοῦς εἰςδέχομαι εἴθε οὕτως εἰς ὁ φοινίκη καταστρατοπεδεύω

WherehewashonourablyreceivedofJason,andofthecity,andwasbroughtinwithtorchalight,andwithgreatshoutings:andsoafterwardwentwithhishostuntoPhenice.

μετά δέ τριετής χρόνος ἀποστέλλω ἰάσων μενέλαος ὁ ὁ προσημαίνω σιμων ἀδελφός παρακομίζω ὁ χρῆμα ὁ βασιλεύς καί περί πρᾶγμα ἀναγκαῖος ὑπομνηματισμός τελέω

ThreeyearsafterwardJasonsentMenelaus,theaforesaidSimon'sbrother,tobearthemoneyuntotheking,andtoputhiminmindofcertainnecessarymatters.

ὁ δέ συνἵστημι ὁ βασιλεύς καί δοξάζω αὐτός ὁ πρόσωπον ὁ ἐξουσία εἰς ἑαυτοῦ καταἀντάω ὁ ἀρχιερωσύνη ὑπερβάλλω ὁ ἰάσων τάλαντον ἀργύριον τριακόσιοι

Buthebeingbroughttothepresenceoftheking,whenhehadmagnifiedhimforthegloriousappearanceofhispower,gotthepriesthoodtohimself,offeringmorethanJasonbythreehundredtalentsofsilver.

λαμβάνω δέ ὁ βασιλικός ἐντολή παραγίγνομαι ὁ μέν ἀρχιερωσύνη οὐδείς ἄξιος φέρω θυμός δέ ὦμος τύραννος καί θήρ βάρβαρος ὀργή ἔχω

Sohecamewiththeking'smandate,bringingnothingworthythehighpriesthood,buthavingthefuryofacrueltyrant,andtherageofasavagebeast.

καί ὁ μέν ἰάσων ὁ ὁ ἴδιος ἀδελφός ὑπονοθεύω ὑπονοθεύω ὑπό ἕτερος φυγάς εἰς ὁ αμμανῖτις χώρα συνἐλαύνω

ThenJason,whohadunderminedhisownbrother,beingunderminedbyanother,wascompelledtofleeintothecountryoftheAmmonites.

ὁ δέ μενέλαος ὁ μέν ἀρχή κρατέω ὁ δέ ἐπιἀγγέλλω ὁ βασιλεύς χρῆμα οὐδείς εὐτακτέω

SoMenelausgottheprincipality:butasforthemoneythathehadpromiseduntotheking,hetooknogoodorderforit,albeitSostratistherulerofthecastlerequiredit:

ποιέω δέ ὁ ἀπαίτησις σώστρατος ὁ ὁ ἀκρόπολις ἔπαρχος πρός οὗτος γάρ εἰμί ὁ ὁ διάφορος πρᾶξις διά ὅς αἰτία ὁ δύο ὑπό ὁ βασιλεύς προςκαλέω

Foruntohimappertainedthegatheringofthecustoms.Whereforetheywerebothcalledbeforetheking.

καί ὁ μέν μενέλαος ἀπολείπω ὁ ἀρχιερωσύνη διάδοχος λυσίμαχος ὁ ἑαυτοῦ ἀδελφός σώστρατος δέ κράτης ὁ ἐπί ὁ κύπριοι

NowMenelauslefthisbrotherLysimachusinhissteadinthepriesthood;andSostratusleftCrates,whowasgovernoroftheCyprians.

τοιοῦτος δέ συνἵστημι συνβαίνω ταρσεῖς καί μαλλῶται στασιάζω διά ὁ ἀντιοχίς ὁ παλλακή ὁ βασιλεύς ἐν δωρεά δίδωμι

Whilethosethingswereindoing,theyofTarsusandMallosmadeinsurrection,becausetheyweregiventotheking'sconcubine,calledAntiochus.

ταχύς οὖν ὁ βασιλεύς ἵημι καταστέλλω ὁ πρᾶγμα καταλείπω ὁ διαδέχομαι ἀνδρόνικος ὁ ἐν ἀξίωμα κεῖμαι

Thencamethekinginallhastetoappeasematters,leavingAndronicus,amaninauthority,forhisdeputy.

νομίζω δέ ὁ μενέλαος λαμβάνω καιρός εὐφυής χρύσωμα τις ὁ ὁ ἱερός νοσφίζομαι χαρίζομαι ὁ ἀνδρόνικος καί ἕτερος τυγχάνω πιπράσκω εἰς τε τύρος καί ὁ κύκλος πόλις

NowMenelaus,supposingthathehadgottenaconvenienttime,stolecertainvesselsofgoldoutofthetemple,andgavesomeofthemtoAndronicus,andsomehesoldintoTyrusandthecitiesroundabout.

ὅς καί σαφῶς ἐπιγινώσκω ὁ ονιας ἀποἐλέγχω ἀποχωρέω εἰς ἄσυλος τόπος ἐπί δάφνη ὁ πρός ἀντιόχεια κεῖμαι

WhichwhenOniasknewofasurety,hereprovedhim,andwithdrewhimselfintoasanctuaryatDaphne,thatliethbyAntiochia.

ὅθεν ὁ μενέλαος λαμβάνω ἴδιος ὁ ἀνδρόνικος παρακαλέω χειρόομαι ὁ ονιας ὁ δέ παραγίγνομαι ἐπί ὁ ονιας καί πείθω ἐπί δόλος καί δεξιάζω μετά ὅρκος δίδωμι δεξιός καίπερ ἐν ὑποψία κεῖμαι πείθω ἐκ ὁ ἄσυλος προἔρχομαι ὅς καί παραχρῆμα παρακλείω οὐ αἰδέομαι ὁ δίκαιος

WhereforeMenelaus,takingAndronicusapart,prayed,himtogetOniasintohishands;whobeingpersuadedthereunto,andcomingtoOniasindeceit,gavehimhisrighthandwithoaths;andthoughheweresuspectedbyhim,yetpersuadedhehimtocomeforthofthesanctuary:whomforthwithheshutupwithoutregardofjustice.

διά ὅς αἰτία οὐ μόνον ἰουδαῖος πολύς δέ καί ὁ ἄλλος ἔθνος δεινάζω καί δυσφορέω ἐπί ὁ ὁ ἀνήρ ἄδικος φόνος

ForthewhichcausenotonlytheJews,butmanyalsoofothernations,tookgreatindignation,andweremuchgrievedfortheunjustmurderoftheman.

ὁ δέ βασιλεύς ἐπι ἀναἔρχομαι ἀπό ὁ κατά κιλικία τόπος ἐντυγχάνω ὁ κατά πόλις ἰουδαῖος συνμισοπονηρέω καί ὁ ἕλλην ὑπέρ ὁ παρά λόγος ὁ ονιας ἀποκτείνω

AndwhenthekingwascomeagainfromtheplacesaboutCilicia,theJewsthatwereinthecity,andcertainoftheGreeksthatabhorredthefactalso,complainedbecauseOniaswasslainwithoutcause.

ψυχικῶς οὖν ὁ ἀντίοχος ἐπιλυπέω καί τρέπω ἐπί ἔλεος καί δακρύω διά ὁ ὁ μεταἀλλάσσω σωφροσύνη καί πολύς εὐταξία

ThereforeAntiochuswasheartilysorry,andmovedtopity,andwept,becauseofthesoberandmodestbehaviourofhimthatwasdead.

καί πυρόω ὁ θυμός παραχρῆμα ὁ ὁ ἀνδρονίκος πορφύρα περιαἱρέω καί ὁ χιτών περιῥήγνυμι περιἄγω κατά ὅλος ὁ πόλις ἐπί αὐτός ὁ τόπος οὗπερ ὁ ονιας ἀσεβέω ἐκεῖ ὁ μιαιφόνος ἀποκοσμέω ὁ κύριος ὁ ἄξιος αὐτός κόλασις ἀποδίδωμι

Andbeingkindledwithanger,forthwithhetookawayAndronicushispurple,andrentoffhisclothes,andleadinghimthroughthewholecityuntothatveryplace,wherehehadcommittedimpietyagainstOnias,thereslewhethecursedmurderer.ThustheLordrewardedhimhispunishment,ashehaddeserved.

γίγνομαι δέ πολύς ἱεροσύλημα κατά ὁ πόλις ὑπό ὁ λυσίμαχος μετά ὁ ὁ μενελάου γνώμη καί διαδίδωμι ἔξω ὁ φήμη ἐπι συνἄγω ὁ πλῆθος ἐπί ὁ λυσίμαχος χρύσωμα ἤδη πολύς διαφέρω

NowwhenmanysacrilegeshadbeencommittedinthecitybyLysimachuswiththeconsentofMenelaus,andthefruitthereofwasspreadabroad,themultitudegatheredthemselvestogetheragainstLysimachus,manyvesselsofgoldbeingalreadycarriedaway.

ἐπιἐγείρω δέ ὁ ὄχλος καί ὁ ὀργή δια ἐνπίμπλημι καταὁπλίζω ὁ λυσίμαχος πρός τρισχίλιοι καταἄρχω χείρ ἄδικος προἡγέομαι τις αυρανος προβαίνω ὁ ἡλικία οὐδείς δέ ἥσσων καί ὁ ἄνοια

Whereuponthecommonpeoplerising,andbeingfilledwithrage,Lysimachusarmedaboutthreethousandmen,andbeganfirsttoofferviolence;oneAuranusbeingtheleader,amanfargoneinyears,andnolessinfolly.

συνὁράω δέ καί ὁ ἐπίθεσις ὁ λυσίμαχος συνἁρπάζω ὁ μέν πέτρος ὁ δέ ξύλον πάχος τις δέ ἐκ ὁ παρακεῖμαι σποδός δράσσομαι φύρδην ἐντινάσσω εἰς ὁ περί ὁ λυσίμαχος

TheythenseeingtheattemptofLysimachus,someofthemcaughtstones,someclubs,otherstakinghandfulsofdust,thatwasnextathand,castthemalltogetheruponLysimachus,andthosethatsetuponthem.

διά ὅς αἰτία πολύς μέν αὐτός τραυματίας ποιέω τις δέ καί καταβάλλω πᾶς δέ εἰς φυγή συνἐλαύνω αὐτός δέ ὁ ἱερόσυλος παρά ὁ γαζοφυλάκιον χειρόω

Thusmanyofthemtheywounded,andsometheystrucktotheground,andallofthemtheyforcedtoflee:butasforthechurchrobberhimself,himtheykilledbesidethetreasury.

περί δέ οὗτος ἐνἵστημι κρίσις πρός ὁ μενέλαος

OfthesemattersthereforetherewasanaccusationlaidagainstMenelaus.

καταἀντάω δέ ὁ βασιλεύς εἰς τύρος ἐπί αὐτός ὁ δικαιολογία ποιέω ὁ πέμπω τρεῖς ἀνήρ ὑπό ὁ γερουσία

NowwhenthekingcametoTyrus,threementhatweresentfromthesenatepleadedthecausebeforehim:

ἤδη δέ λείπω ὁ μενέλαος ἐπιἀγγέλλω χρῆμα ἱκανός ὁ πτολεμαῖος δορυμένης πρός ὁ πείθω ὁ βασιλεύς

ButMenelaus,beingnowconvicted,promisedPtolemeethesonofDorymenestogivehimmuchmoney,ifhewouldpacifythekingtowardhim.

ὅθεν ἀπολαμβάνω ὁ πτολεμαῖος εἰς τις περίστυλον ὡς ἀναψύχω ὁ βασιλεύς μετατίθημι

WhereuponPtolemeetakingthekingasideintoacertaingallery,asitweretotaketheair,broughthimtobeofanothermind:

καί ὁ μέν ὁ ὅλος κακία αἴτιος μενέλαος ἀπολύω ὁ καταἠγορέω ὁ δέ ταλαίπωρος ὅστις εἰ καί ἐπί σκύθαι λέγω ἀπολύω ἀκατάγνωστος οὗτος θάνατος ἐπικρίνω

InsomuchthathedischargedMenelausfromtheaccusations,whonotwithstandingwascauseofallthemischief:andthosepoormen,who,iftheyhadtoldtheircause,yea,beforetheScythians,shouldhavebeenjudgedinnocent,themhecondemnedtodeath.

ταχέως οὖν ὁ ἄδικος ζημία ὑποἔχω ὁ περί πόλις καί δῆμος καί ὁ ἱερός σκεῦος προἠγορέω

Thustheythatfollowedthematterforthecity,andforthepeople,andfortheholyvessels,didsoonsufferunjustpunishment.

διά ὅς αἰτία καί τύριος μισοπονηρέω ὁ πρός ὁ κηδεία αὐτός μεγαλοπρεπῶς χορηγέω

WhereforeeventheyofTyrus,movedwithhatredofthatwickeddeed,causedthemtobehonourablyburied.

ὁ δέ μενέλαος διά ὁ ὁ κρατέω πλεονεξία μένω ἐπί ὁ ἀρχή ἐπιφύω ὁ κακία μέγας ὁ πολίτης ἐπίβουλος καταἵστημι

AndsothroughthecovetousnessofthemthatwereofpowerMenelausremainedstillinauthority,increasinginmalice,andbeingagreattraitortothecitizens.