Μακκαβαίων Βʹ

2 Maccabees - Chapter 6

1

μετά οὐ πολύς δέ χρόνος ἐκ ἀποστέλλω ὁ βασιλεύς γέρων ἀθηναῖος ἀναἀγκάζω ὁ ἰουδαῖος μεταβαίνω ἀπό ὁ πάτριος νόμος καί ὁ ὁ θεός νόμος μή πολιτεύω

NotlongafterthisthekingsentanoldmanofAthenstocompeltheJewstodepartfromthelawsoftheirfathers,andnottoliveafterthelawsofGod:

2

μολύνω δέ καί ὁ ἐν ιεροσόλυμα νεώς καί προςὀνομάζω ζεύς ὀλύμπιος καί ὁ ἐν γαριζει καθώς τυγχάνω ὁ ὁ τόπος οἰκέω ζεύς ξένιος

AndtopollutealsothetempleinJerusalem,andtocallitthetempleofJupiterOlympius;andthatinGarizim,ofJupitertheDefenderofstrangers,astheydiddesirethatdweltintheplace.

3

χαλεπός δέ καί ὁ ὅλος εἰμί δυσχερής ὁ ἐπίτασις ὁ κακία

Thecominginofthismischiefwassoreandgrievoustothepeople:

4

ὁ μέν γάρ ἱερός ἀσωτία καί κῶμος ὑπό ὁ ἔθνος ἐπιπληρόω ῥᾳθυμέω μετά ἑταίρα καί ἐν ὁ ἱερός περίβολος γυνή πλησιάζω ἔτι δέ ὁ μή καταἥκω ἔνδον εἰςφέρω

ForthetemplewasfilledwithriotandrevellingbytheGentiles,whodalliedwithharlots,andhadtodowithwomenwithinthecircuitoftheholyplaces,andbesidesthatbroughtinthingsthatwerenotlawful.

5

ὁ δέ θυσιαστήριον ὁ ἀπο διαστέλλω ἀπό ὁ νόμος ἀθέμιτος πληρόω

Thealtaralsowasfilledwithprofanethings,whichthelawforbiddeth.

6

εἰμί δέ οὔτε σαββατίζω οὔτε πατρῷος ἑορτή διαφυλάσσω οὔτε ἁπλῶς ἰουδαῖος ὁμολογέω εἰμί

Neitherwasitlawfulforamantokeepsabbathdaysorancientfasts,ortoprofesshimselfatalltobeaJew.

7

ἄγω δέ μετά πικρός ἀνάγκη εἰς ὁ κατά μήν ὁ βασιλεύς γενέθλιος ἡμέρα ἐπί σπλαγχνισμός γίγνομαι δέ διονύσια ἑορτή ἀναἀγκάζω κισσός ἔχω πομπεύω ὁ διόνυσος

Andinthedayoftheking'sbirtheverymonththeywerebroughtbybitterconstrainttoeatofthesacrifices;andwhenthefastofBacchuswaskept,theJewswerecompelledtogoinprocessiontoBacchus,carryingivy.

8

ψήφισμα δέ ἐκπίπτω εἰς ὁ ἀστυγείτων ἑλληνίς πόλις πτολεμαῖος ὑποτίθημι ὁ αὐτός ἀγωγή κατά ὁ ἰουδαῖος ἄγω καί σπλαγχνίζω

Moreovertherewentoutadecreetotheneighbourcitiesoftheheathen,bythesuggestionofPtolemee,againsttheJews,thattheyshouldobservethesamefashions,andbepartakersoftheirsacrifices:

9

ὁ δέ μή προαἱρέω μεταβαίνω ἐπί ὁ ἑλληνικός κατασφάζω παραεἰμί οὖν ὁράω ὁ ἐνἵστημι ταλαιπωρία

AndwhosowouldnotconformthemselvestothemannersoftheGentilesshouldbeputtodeath.Thenmightamanhaveseenthepresentmisery.

10

δύο γάρ γυνή ἀναἄγω περιτέμνω ὁ τέκνον οὗτος δέ ἐκ ὁ μαστός κρεμάζω ὁ βρέφος καί δημόσιος περιἄγω αὐτός ὁ πόλις κατά ὁ τεῖχος κρημνίζω

Forthereweretwowomenbrought,whohadcircumcisedtheirchildren;whomwhentheyhadopenlyledroundaboutthecity,thebabeshandingattheirbreasts,theycastthemdownheadlongfromthewall.

11

ἕτερος δέ πλησίον συντρέχω εἰς ὁ σπήλαιον λεληθότως ἄγω ὁ ἑβδομάς μηνύω ὁ φίλιππος συνφλογίζω διά ὁ εὐλαβῶς ἔχω βοηθέω ἑαυτοῦ κατά ὁ δόξα ὁ σεμνός ἡμέρα

Andothers,thathadruntogetherintocavesnearby,tokeepthesabbathdaysecretly,beingdiscoveredbyPhilip,wereallburnttogether,becausetheymadeaconsciencetohelpthemselvesforthehonourofthemostsacredday.

12

παρακαλέω οὖν ὁ ἐντυγχάνω ὅδε ὁ βίβλος μή στέλλω διά ὁ συμφορά λογίζομαι δέ ὁ τιμωρία μή πρός ὄλεθρος ἀλλά πρός παιδεία ὁ γένος ἐγώ εἰμί

NowIbeseechthosethatreadthisbook,thattheybenotdiscouragedforthesecalamities,butthattheyjudgethosepunishmentsnottobefordestruction,butforachasteningofournation.

13

καί γάρ ὁ μή πολύς χρόνος ἐάω ὁ δυσσεβέω ἀλλά εὐθέως περιπίπτω ἐπίτιμος μέγας εὐεργεσία σημεῖον εἰμί

Foritisatokenofhisgreatgoodness,whenwickeddoersarenotsufferedanylongtime,butforthwithpunished.

14

οὐ γάρ καθάπερ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἔθνος ἀναμένω μακρόθυμος ὁ δεσπότης μέχρι ὁ καταἀντάω αὐτός πρός ἐκπλήρωσις ἁμαρτία κολάζω οὕτως καί ἐπί ἐγώ κρίνω εἰμί

Fornotaswithothernations,whomtheLordpatientlyforbearethtopunish,tilltheybecometothefulnessoftheirsins,sodealethhewithus,

15

ἵνα μή πρός τέλος ἀποἱκνέομαι ἐγώ ὁ ἁμαρτία ὕστερον ἐγώ ἐκδικάζω

Lestthat,beingcometotheheightofsin,afterwardsheshouldtakevengeanceofus.

16

διόπερ οὐδέποτε μέν ὁ ἔλεος ἀπό ἐγώ ἀποἵστημι παιδεύω δέ μετά συμφορά οὐ ἐν καταλείπω ὁ ἑαυτοῦ λαός

Andthereforeheneverwithdrawethhismercyfromus:andthoughhepunishwithadversity,yetdothheneverforsakehispeople.

17

πλήν ἕως ὑπόμνησις οὗτος ἐγώ εἶπον διά ὀλίγος δέ ἐλευστέον ἐπί ὁ διήγησις

Butletthisthatweatspokenbeforawarninguntous.Andnowwillwecometothedeclaringofthematterinafewwords.

18

ελεάζαρος τις ὁ πρωτεύω γραμματεύς ἀνήρ ἤδη προβαίνω ὁ ἡλικία καί ὁ πρόσοψις ὁ πρόσωπον καλός ἀναχάσκω ἀναἀγκάζω ἐσθίω ὕειος κρέας

Eleazar,oneoftheprincipalscribes,anagedman,andofawellfavouredcountenance,wasconstrainedtoopenhismouth,andtoeatswine'sflesh.

19

ὁ δέ ὁ μετά εὔκλεια θάνατος μᾶλλον ἤ ὁ μετά μύσος βίος ἀναδέχομαι αὐθαιρέτως ἐπί ὁ τύμπανον προςἄγω

Buthe,choosingrathertodiegloriously,thantolivestainedwithsuchanabomination,spititforth,andcameofhisownaccordtothetorment,

20

προπτύω δέ κατά ὅς ἐσθίω τρόπος προςἔρχομαι ὁ ὑπομένω ἀμύνω ὅς οὐ θέμις γεύω διά ὁ πρός ὁ ζάω φιλοστοργία

Asitbehovedthemtocome,thatareresolutetostandoutagainstsuchthings,asarenotlawfulforloveoflifetobetasted.

21

ὁ δέ πρός ὁ παράνομος σπλαγχνισμός τάσσω διά ὁ ἐκ ὁ παλαιός χρόνος πρός ὁ ἀνήρ γνῶσις ἀπολαμβάνω αὐτός κατά ἴδιος παρακαλέω φέρω κρέας ὅς καταἥκω αὐτός χράομαι διά αὐτός παρασκευάζω ὑποκρίνω δέ ὡς ἐσθίω ὁ ὑπό ὁ βασιλεύς προςτάσσω ὁ ἀπό ὁ θυσία κρέας

Buttheythathadthechargeofthatwickedfeast,fortheoldacquaintancetheyhadwiththeman,takinghimaside,besoughthimtobringfleshofhisownprovision,suchaswaslawfulforhimtouse,andmakeasifhedideatofthefleshtakenfromthesacrificecommandedbytheking;

22

ἵνα οὗτος πράσσω ἀπολύω ὁ θάνατος καί διά ὁ ἀρχαῖος πρός αὐτός φιλία τύχη φιλανθρωπία

Thatinsodoinghemightbedeliveredfromdeath,andfortheoldfriendshipwiththemfindfavour.

23

ὁ δέ λογισμός ἀστεῖος ἀναλαμβάνω καί ἄξιος ὁ ἡλικία καί ὁ ὁ γῆρας ὑπεροχή καί ὁ ἐπίκτητος καί ἐπιφανής πολιά καί ὁ ἐκ παῖς καλός ἀναστροφή μᾶλλον δέ ὁ ἅγιος καί θεόκτιστος νομοθεσία ἀκολούθως ἀποφαίνω ταχέως λέγω προπέμπω εἰς ὁ ᾅδης

Buthebegantoconsiderdiscreetly,andasbecamehisage,andtheexcellencyofhisancientyears,andthehonourofhisgrayhead,whereonwascome,andhismosthonesteducationfromachild,orrathertheholylawmadeandgivenbyGod:thereforeheansweredaccordingly,andwilledthemstraightwaystosendhimtothegrave.

24

οὐ γάρ ὁ ἡμέτερος ἡλικία ἄξιος εἰμί ὑποκρίνω ἵνα πολύς ὁ νέος ὑπολαμβάνω ελεάζαρος ὁ ἐνενηκονταετής μεταβαίνω εἰς ἀλλοφυλισμός

Foritbecomethnotourage,saidhe,inanywisetodissemble,wherebymanyyoungpersonsmightthinkthatEleazar,beingfourscoreyearsoldandten,werenowgonetoastrangereligion;

25

καί αὐτός διά ὁ ἐμός ὑπόκρισις καί διά ὁ μικρός καί ἀκαριαῖος ζάω πλανάω διά ἐγώ καί μύσος καί κηλίς ὁ γῆρας κατακτάομαι

Andsotheythroughminehypocrisy,anddesiretolivealittletimeandamomentlonger,shouldbedeceivedbyme,andIgetastaintomineoldage,andmakeitabominable.

26

εἰ γάρ καί ἐπί ὁ παραεἰμί ἐκαἱρέω ὁ ἐκ ἄνθρωπος τιμωρία ἀλλά ὁ ὁ παντοκράτωρ χείρ οὔτε ζάω οὔτε ἀποθνήσκω ἐκφεύγω

ForthoughforthepresenttimeIshouldbedeliveredfromthepunishmentofmen:yetshouldInotescapethehandoftheAlmighty,neitheralive,nordead.

27

διόπερ ἀνδρείως μέν νῦν διαἀλλάσσω ὁ βίος ὁ μέν γῆρας ἄξιος φαίνω

Whereforenow,manfullychangingthislife,Iwillshewmyselfsuchanoneasmineagerequireth,

28

ὁ δέ νέος ὑπόδειγμα γενναῖος καταλείπω εἰς ὁ προθύμως καί γενναίως ὑπέρ ὁ σεμνός καί ἅγιος νόμος ἀποεὐθανατίζω τοσοῦτος δέ λέγω ἐπί ὁ τύμπανον εὐθέως ἔρχομαι

Andleaveanotableexampletosuchasbeyoungtodiewillinglyandcourageouslyforthehonourableandholylaws.Andwhenhehadsaidthesewords,immediatelyhewenttothetorment:

29

ὁ δέ ἄγω πρός αὐτός ὁ μικρός πρότερον εὐμένεια εἰς δυσμένεια μεταβάλλω διά ὁ ὁ προἐρῶ λόγος ὡς αὐτός διαλαμβάνω ἀπόνοια εἰμί

Theythatledhimchangingthegoodwilltheybarehimalittlebeforeintohatred,becausetheforesaidspeechesproceeded,astheythought,fromadesperatemind.

30

μέλλω δέ ὁ πληγή τελευτάω ἀναστενάζω εἶπον ὁ κύριος ὁ ὁ ἅγιος γνῶσις ἔχω φονερός εἰμί ὅτι δύναμαι ἀπολύω ὁ θάνατος σκληρός ὑποφέρω κατά ὁ σῶμα ἀλγηδών μαστιγόω κατά ψυχή δέ ἡδέως διά ὁ αὐτός φόβος οὗτος πάσχω

Butwhenhewasreadytodiewithstripes,hegroaned,andsaid,ItismanifestuntotheLord,thathaththeholyknowledge,thatwhereasImighthavebeendeliveredfromdeath,Inowenduresorepainsinbodybybeingbeaten:butinsoulamwellcontenttosufferthesethings,becauseIfearhim.

31

καί οὗτος οὖν οὗτος ὁ τρόπος μεταἀλλάσσω οὐ μόνον ὁ νέος ἀλλά καί ὁ πολύς ὁ ἔθνος ὁ ἑαυτοῦ θάνατος ὑπόδειγμα γενναιότης καί μνημόσυνον ἀρετή καταλείπω

Andthusthismandied,leavinghisdeathforanexampleofanoblecourage,andamemorialofvirtue,notonlyuntoyoungmen,butuntoallhisnation.