Μακκαβαίων Βʹ

ἰούδας δέ ὁ καί μακκαβαῖος καί ὁ σύν αὐτός παρα εἰςπορεύομαι λεληθότως εἰς ὁ κώμη προςκαλέω ὁ συγγενής καί ὁ μένω ἐν ὁ ἰουδαϊσμός προςλαμβάνω συνἄγω εἰς ἑξακισχίλιοι

ThenJudasMaccabeus,andtheythatwerewithhim,wentprivilyintothetowns,andcalledtheirkinsfolkstogether,andtookuntothemallsuchascontinuedintheJews'religion,andassembledaboutsixthousandmen.

καί ἐπικαλέω ὁ κύριος ἐπιδέω ὁ ὑπό πᾶς καταπατέω λαός οἰκτείρω δέ καί ὁ ναός ὁ ὑπό ὁ ἀσεβής ἄνθρωπος βεβηλόω

AndtheycalledupontheLord,thathewouldlookuponthepeoplethatwastroddendownofall;andalsopitythetempleprofanedofungodlymen;

ἐλεέω δέ καί ὁ καταφθείρω πόλις καί μέλλω ἰσόπεδος γίγνομαι καί ὁ καταβοάω πρός αὐτός αἷμα εἰςἀκούω

Andthathewouldhavecompassionuponthecity,soredefaced,andreadytobemadeevenwiththeground;andhearthebloodthatcrieduntohim,

μιμνήσκω δέ καί ὁ ὁ ἀναμάρτητος νήπιος παράνομος ἀπώλεια καί περί ὁ γίγνομαι εἰς ὁ ὄνομα αὐτός βλασφημία καί μισοπονηρέω

Andrememberthewickedslaughterofharmlessinfants,andtheblasphemiescommittedagainsthisname;andthathewouldshewhishatredagainstthewicked.

γίγνομαι δέ ὁ μακκαβαῖος ἐν σύστεμα ἀνυπόστατος ἤδη ὁ ἔθνος γίγνομαι ὁ ὀργή ὁ κύριος εἰς ἔλεος τρέπω

NowwhenMaccabeushadhiscompanyabouthim,hecouldnotbewithstoodbytheheathen:forthewrathoftheLordwasturnedintomercy.

πόλις δέ καί κώμη ἀπροσδοκήτως ἔρχομαι ἐνπίπρημι καί ὁ ἐπίκαιρος τόπος ἀπολαμβάνω οὐ ὀλίγος ὁ πολέμιος τροπόω

Thereforehecameatunawares,andburntuptownsandcities,andgotintohishandsthemostcommodiousplaces,andovercameandputtoflightnosmallnumberofhisenemies.

μάλιστα ὁ νύξ πρός ὁ τοιοῦτος ἐπιβολή συνεργός λαμβάνω καί λαλιά ὁ εὐανδρία αὐτός διαἠχέω πανταχῆ

Butspeciallytookheadvantageofthenightforsuchprivyattempts,insomuchthatthefruitofhisholinesswasspreadeverywhere.

συνὁράω δέ ὁ φίλιππος κατά μικρός εἰς προκοπή ἔρχομαι ὁ ἀνήρ πυκνός δέ ἐν ὁ εὐημερία προβαίνω πρός πτολεμαῖος ὁ κοίλη συρία καί φοινίκη στρατηγός γράφω ἐπιβοηθέω ὁ ὁ βασιλεύς πρᾶγμα

SowhenPhilipsawthatthismanincreasedbylittleandlittle,andthatthingsprosperedwithhimstillmoreandmore,hewroteuntoPtolemeus,thegovernorofCelosyriaandPhenice,toyieldmoreaidtotheking'saffairs.

ὁ δέ ταχέως προχειρίζω νικάνωρ ὁ ὁ πάτροκλος ὁ πρῶτος φίλος ἀποστέλλω ὑποτάσσω πάμφυλος ἔθνος οὐ ἐλάττων ὁ δισμύριοι ὁ σύμπας ὁ ἰουδαία ἐκαἴρω γένος συνἵστημι δέ αὐτός καί γοργίας ἀνήρ στρατηγός καί ἐν πολεμικός χρεία πεῖρα ἔχω

ThenforthwithchoosingNicanorthesonofPatroclus,oneofhisspecialfriends,hesenthimwithnofewerthantwentythousandofallnationsunderhim,torootoutthewholegenerationoftheJews;andwithhimhejoinedalsoGorgiasacaptain,whoinmattersofwarhadgreatexperience.

διαἵστημι δέ ὁ νικάνωρ ὁ φόρος ὁ βασιλεύς ὁ ῥωμαῖος εἰμί ταλάντον δισχίλιοι ἐκ ὁ ὁ ἰουδαῖος αἰχμαλωσία ἐκπληρόω

SoNicanorundertooktomakesomuchmoneyofthecaptiveJews,asshoulddefraythetributeoftwothousandtalents,whichthekingwastopaytotheRomans.

εὐθέως δέ εἰς ὁ παραθαλάσσιος πόλις ἀποστέλλω προκαλέω ἐπί ἀγορασμός ἰουδαῖος σῶμα ὑποἰσχνέομαι ἐνενήκοντα σῶμα ταλάντον παραχωρέω οὐ προςδέχομαι ὁ παρά ὁ παντοκράτωρ μέλλω παραἀκολουθέω ἐπί αὐτός δίκη

Whereforeimmediatelyhesenttothecitiesupontheseacoast,proclaimingasaleofthecaptiveJews,andpromisingthattheyshouldhavefourscoreandtenbodiesforonetalent,notexpectingthevengeancethatwastofollowuponhimfromtheAlmightyGod.

ὁ δέ ἰούδας προςπίπτω περί ὁ ὁ νικάνωρ ἔφοδος καί μεταδίδωμι ὁ σύν αὐτός ὁ παρουσία ὁ στρατόπεδον

NowwhenwordwasbroughtuntoJudasofNicanor'scoming,andhehadimparteduntothosethatwerewithhimthatthearmywasathand,

ὁ δειλανδρέω καί ἀπιστέω ὁ ὁ θεός δίκη διαδιδράσκω ἑαυτοῦ καί ἐκτοπίζω

Theythatwerefearful,anddistrustedthejusticeofGod,fled,andconveyedthemselvesaway.

ὁ δέ ὁ περιλείπω πᾶς πωλέω ὁμοῦ δέ ὁ κύριος ἀξιόω ῥύομαι ὁ ὑπό ὁ δυσσεβής νικάνωρ πρίν συντυγχάνω πιπράσκω

Otherssoldallthattheyhadleft,andwithalbesoughttheLordtodeliverthem,soldbythewickedNicanorbeforetheymettogether:

καί εἰ μή διά αὐτός ἀλλά διά ὁ πρός ὁ πατήρ αὐτός διαθήκη καί ἕνεκα ὁ ἐπί αὐτός ἐπίκλησις ὁ σεμνός καί μεγαλοπρεπής ὄνομα αὐτός

Andifnotfortheirownsakes,yetforthecovenantshehadmadewiththeirfathers,andforhisholyandgloriousname'ssake,bywhichtheywerecalled.

συνἄγω δέ ὁ μακκαβαῖος ὁ περί αὐτός εἰμί ἀριθμός ἑξακισχίλιοι παρακαλέω μή καταπλήσσω ὁ πολέμιος μηδέ εὐλαβέομαι ὁ ὁ ἀδίκως παραγίγνομαι ἐπί αὐτός ἔθνος πολυπληθία ἀγωνίζομαι δέ γενναίως

SoMaccabeuscalledhismentogetheruntothenumberofsixthousand,andexhortedthemnottobestrickenwithterroroftheenemy,nortofearthegreatmultitudeoftheheathen,whocamewronglyagainstthem;buttofightmanfully,

πρό ὀφθαλμός λαμβάνω ὁ ἀνόμως εἰς ὁ ἅγιος τόπος συντελέω ὑπό αὐτός ὕβρις καί ὁ ὁ ἐνπαίζω πόλις αἰκισμός ἔτι δέ ὁ ὁ προγονικός πολιτεία κατάλυσις

Andtosetbeforetheireyestheinjurythattheyhadunjustlydonetotheholyplace,andthecruelhandlingofthecity,whereoftheymadeamockery,andalsothetakingawayofthegovernmentoftheirforefathers:

ὁ μέν γάρ ὅπλον πείθω ἅμα καί τόλμα φημί ἐγώ δέ ἐπί ὁ παντοκράτωρ θεός δύναμαι καί ὁ ἔρχομαι ἐπί ἐγώ καί ὁ ὅλος κόσμος εἷς νεῦμα καταβάλλω πείθω

Forthey,saidhe,trustintheirweaponsandboldness;butourconfidenceisintheAlmightywhoatabeckcancastdownboththemthatcomeagainstus,andalsoalltheworld.

προσ ἀναλέγω δέ αὐτός καί ὁ ἐπί ὁ πρόγονος γίγνομαι ἀντίληψις καί ὁ ἐπί σενναχηριμ ἑκατόν ὀγδοηκοντα πέντε χιλίας ὡς ἀποὀλλύω

Moreover,herecounteduntothemwhathelpstheirforefathershadfound,andhowtheyweredelivered,whenunderSennacheribanhundredfourscoreandfivethousandperished.

καί ὁ ἐν ὁ βαβυλωνία ὁ πρός ὁ γαλάται παράταξις γίγνομαι ὡς ὁ πᾶς ἐπί ὁ χρεία ἔρχομαι ὀκτακισχίλιοι σύν μακεδών τετρακισχίλιοι ὁ μακεδών ἀπορέω ὁ ὀκτακισχίλιοι ὁ δώδεκα μυριάς ἀποὀλλύω διά ὁ γίγνομαι αὐτός ἀπό οὐρανός βοήθεια καί ὠφέλεια πολύς λαμβάνω

AndhetoldthemofthebattlethattheyhadinBabylonwiththeGalatians,howtheycamebuteightthousandinalltothebusiness,withfourthousandMacedonians,andthattheMacedoniansbeingperplexed,theeightthousanddestroyedanhundredandtwentythousandbecauseofthehelpthattheyhadfromheaven,andsoreceivedagreatbooty.

ἐπί ὅς εὐθαρσής αὐτός παραἵστημι καί ἕτοιμος ὑπέρ ὁ νόμος καί ὁ πατρίς ἀποθνήσκω τετραμερής τις ὁ στράτευμα ποιέω

Thuswhenhehadmadethemboldwiththesewords,andreadytodieforthelawandthecountry,hedividedhisarmyintofourparts;

τάσσω καί ὁ ἀδελφός αὐτός προἡγέομαι ἑκάτερος τάξις σιμων καί ιωσηπος καί ιωναθης ὑποτάσσω ἕκαστος χίλιοι πρός ὁ πεντακόσιοι

Andjoinedwithhimselfhisownbrethren,leadersofeachband,towitSimon,andJoseph,andJonathan,givingeachonefifteenhundredmen.

ἔτι δέ καί ελεαζαρος παρα ἀναγιγνώσκω ὁ ἱερός βίβλος καί δίδωμι σύνθημα θεός βοήθεια ὁ πρῶτος σπεῖρα αὐτός προἡγέομαι συνβάλλω ὁ νικάνωρ

AlsoheappointedEleazartoreadtheholybook:andwhenhehadgiventhemthiswatchword,ThehelpofGod;himselfleadingthefirstband,

γίγνομαι δέ αὐτός ὁ παντοκράτωρ συνμάχομαι κατασφάζω ὁ πολέμιος ὑπέρ ὁ ἐνακισχίλιοι τραυματίας δέ καί ὁ μέλος ἀνάπηρος ὁ πολύς μέρος ὁ ὁ νικάνωρ στρατία ποιέω πᾶς δέ φεύγω ἀναἀγκάζω

AndbythehelpoftheAlmightytheyslewaboveninethousandoftheirenemies,andwoundedandmaimedthemostpartofNicanor'shost,andsoputalltoflight;

ὁ δέ χρῆμα ὁ παραγίγνομαι ἐπί ὁ ἀγορασμός αὐτός λαμβάνω συνδιώκω δέ αὐτός ἐπί ἱκανός ἀναλύω ὑπό ὁ ὥρα συνκλείω

Andtooktheirmoneythatcametobuythem,andpursuedthemfar:butlackingtimetheyreturned:

εἰμί γάρ ὁ πρό ὁ σάββατον διά ὅς αἰτία οὐ μακροτονέω κατατρέχω αὐτός

Foritwasthedaybeforethesabbath,andthereforetheywouldnolongerpursuethem.

ὁπλολογέω δέ αὐτός καί ὁ σκῦλον ἐκδύω ὁ πολέμιος περί ὁ σάββατον γίγνομαι περισσῶς εὐλογέω καί ἐκὁμολογέω ὁ κύριος ὁ διασώζω εἰς ὁ ἡμέρα οὗτος ἀρχή ἔλεος τάσσω αὐτός

Sowhentheyhadgatheredtheirarmourtogether,andspoiledtheirenemies,theyoccupiedthemselvesaboutthesabbath,yieldingexceedingpraiseandthankstotheLord,whohadpreservedthemuntothatday,whichwasthebeginningofmercydistillinguponthem.

μετά δέ ὁ σάββατον ὁ αἰκίζω καί ὁ χήρα καί ὀρφανός μερίζω ἀπό ὁ σκῦλον ὁ λοιπός αὐτός καί ὁ παιδίον διαμερίζω

Andafterthesabbath,whentheyhadgivenpartofthespoilstothemaimed,andthewidows,andorphans,theresiduetheydividedamongthemselvesandtheirservants.

οὗτος δέ διαπράσσω καί κοινός ἱκετεία ποιέω ὁ ἐλεήμων κύριος ἀξιόω εἰς τέλος καταλάσσω ὁ ἑαυτοῦ δοῦλος

Whenthiswasdone,andtheyhadmadeacommonsupplication,theybesoughtthemercifulLordtobereconciledwithhisservantsforever.

καί ὁ περί τιμόθεος καί βακχίδης συνἐρίζω ὑπέρ ὁ δισμύριοι αὐτός ἀνααἱρέω καί ὀχύρωμα ὑψηλός εὖ μάλα ἐγκρατής γίγνομαι καί λάφυρον πολύς μερίζω ἰσόμοιρος ἑαυτοῦ καί ὁ αἰκίζω καί ὀρφανός καί χήρα ἔτι δέ καί πρεσβύτερος ποιέω

MoreoverofthosethatwerewithTimotheusandBacchides,whofoughtagainstthem,theyslewabovetwentythousand,andveryeasilygothighandstrongholds,anddividedamongthemselvesmanyspoilsmore,andmadethemaimed,orphans,widows,yea,andtheagedalso,equalinspoilswiththemselves.

ὁπλολογέω δέ ἑαυτοῦ ἐπιμελῶς πᾶς συντίθημι εἰς ὁ ἐπίκαιρος τόπος ὁ δέ λοιπός ὁ σκῦλον φέρω εἰς ιεροσόλυμα

Andwhentheyhadgatheredtheirarmourtogether,theylaidthemupallcarefullyinconvenientplaces,andtheremnantofthespoilstheybroughttoJerusalem.

ὁ δέ φυλάρχης ὁ περί τιμόθεος ἀνααἱρέω ἀνόσιος ἀνήρ καί πολύς ὁ ἰουδαῖος ἐπιλυπέω

TheyslewalsoPhilarches,thatwickedperson,whowaswithTimotheus,andhadannoyedtheJewsmanyways.

ἐπινίκιος δέ ἄγω ἐν ὁ πατρίς ὁ ἐνπίμπρημι ὁ ἱερός πυλών καί καλλισθένης ὑποἅπτω εἰς εἷς οἰκίδιον φεύγω καί ὁ ἄξιος ὁ δυσσέβεια κομίζω μισθός

FurthermoreatsuchtimeastheykeptthefeastforthevictoryintheircountrytheyburntCallisthenes,thathadsetfireupontheholygates,whohadfledintoalittlehouse;andsohereceivedarewardmeetforhiswickedness.

ὁ δέ τρισαλιτήριος νικάνωρ ὁ ὁ χίλιοι ἔμπορος ἐπί ὁ πρᾶσις ὁ ἰουδαῖος ἄγω

AsforthatmostungraciousNicanor,whohadbroughtathousandmerchantstobuytheJews,

ταπεινόω ὑπό ὁ κατά αὐτός νομίζω ἐλαχύς εἰμί ὁ ὁ κύριος βοήθεια ὁ δοξικός ἀποτίθημι ἐσθής διά ὁ μεσόγειος δραπέτης τρόπος ἐρῆμος ἑαυτοῦ ποιέω ἵημι εἰς ἀντιοχία ὑπέρ ἅπας εὐημερέω ἐπί ὁ ὁ στρατός διαφθορά

HewasthroughthehelpoftheLordbroughtdownbythem,ofwhomhemadeleastaccount;andputtingoffhisgloriousapparel,anddischarginghiscompany,hecamelikeafugitiveservantthroughthemidlanduntoAntiochhavingverygreatdishonour,forthathishostwasdestroyed.

καί ὁ ὁ ῥωμαῖος ἀναδέχομαι φόρος ἀπό ὁ ὁ ἐν ιεροσόλυμα αἰχμαλωσία καταὀρθόω καταἀγγέλλω ὑπέρμαχος ἔχω ὁ ἰουδαῖος καί διά ὁ τρόπος οὗτος ἄτρωτος εἰμί ὁ ἰουδαῖος διά ὁ ἀκολουθέω ὁ ὑπό αὐτός προτάσσω νόμος

Thushe,thattookuponhimtomakegoodtotheRomanstheirtributebymeansofcaptivesinJerusalem,toldabroad,thattheJewshadGodtofightforthem,andthereforetheycouldnotbehurt,becausetheyfollowedthelawsthathegavethem.