Μακκαβαίων Δʹ

4 Maccabees - Chapter 5

1

προ καταἵζω γέ τοι μετά ὁ σύνεδρος ὁ τύραννος ἀντίοχος ἐπί τις ὑψηλός τόπος καί ὁ στράτευμα αὐτός παραἵστημι κυκλόθεν ἔνοπλος

ThetyrantAntiochus,therefore,sittinginpublicstatewithhisassessorsuponacertainloftyplace,withhisarmedtroopsstandinginacirclearoundhim,

2

παρακελεύω ὁ δορυφόρος εἷς ἕκαστος εβραῖος ἐπισπάω καί κρέας ὕειος καί εἰδωλόθυτος ἀναἀγκάζω ἀπογεύω

commandedhisspearbearerstoseizeeveryoneoftheHebrews,andtocompelthemtotasteswine'sflesh,andthingsofferedtoidols.

3

εἰ δέ τις μή ἐθέλω μιαροφαγέω οὗτος τροχίζω ἀνααἱρέω

Andshouldanyofthembeunwillingtoeattheaccursedfood,theyweretobetorturedonthewheel,andsokilled.

4

πολύς δέ συνἁρπάζω εἷς πρῶτος ἐκ ὁ ἀγέλη ὄνομα ελεαζαρος ὁ γένος ἱερεύς ὁ ἐπιστήμη νομικός καί ὁ ἡλικία προἥκω καί πολύς ὁ περί ὁ τύραννος διά ὁ ἡλικία γνώριμος παραἄγω πλησίον αὐτός

Andwhenmanyhadbeenseized,aforemostmanoftheassembly,aHebrew,bynameEleazar,apriestbyfamily,byprofessionalawyer,andadvancedinyears,andforthisreasonknowntomanyoftheking'sfollowers,wasbroughtneartohim.

5

καί αὐτός ὁράω ὁ ἀντίοχος φημί

AndAntiochusseeinghim,said,

6

ἐγώ πρίν ἄρχω ὁ κατά σύ βάσανος ὦ πρεσβύτης συνβουλεύω ἄν σύ οὗτος ὅπως ἀπογεύω ὁ ὕειος σώζω

Iwouldcounselthee,oldman,beforethytorturesbegin,totastetheswine'sflesh,andsaveyourlife;forIfeelrespectforyourageandhoaryhead,whichsinceyouhavehadsolong,youappeartometobenophilosopherinretainingthesuperstitionoftheJews.

7

αἰδέομαι γάρ σύ ὁ ἡλικία καί ὁ πολιά ὅς μετά τοσοῦτο ἔχω χρόνος οὐ ἐγώ δοκέω φιλοσοφέω ὁ ἰουδαῖος χράομαι θρησκεία

Forwherefore,sincenaturehasconferreduponyouthemostexcellentfleshofthisanimal,doyouloatheit?

8

διά τίς γάρ ὁ φύσις χαρίζομαι καλός ὁ ὅδε ὁ ζῷον σαρκοφαγία βδελύσσω

Itseemssenselessnottoenjoywhatispleasant,yetnotdisgraceful;andfromnotionsofsinfulness,torejecttheboonsofnature.

9

καί γάρ ἀνόητος οὗτος ὁ μή ἀπολαύω ὁ χωρίς ὄνειδος ἡδύς καί ἄδικος ἀποστρέφω ὁ ὁ φύσις χάρις

Andyouwillbeacting,Ithink,stillmoresenselessly,ifyoufollowvainconceitsaboutthetruth.

10

σύ δέ ἐγώ καί ἀνόητος ποιέω δοκέω εἰ κενοδοξέω περί ὁ ἀληθής ἔτι καϊἐμός καταφρονέω ἐπί ὁ ἴδιος τιμωρία

Andyouwill,moreover,bedespisingmetoyourownpunishment.

11

οὐ ἐκὑπνόω ἀπό ὁ φλύαρος φιλοσοφία σύ καί ἀποσκεδάζω ὁ λογισμός σύ ὁ λῆρος καί ἄξιος ὁ ἡλικία ἀναλαμβάνω νοῦς φιλοσοφέω ὁ ὁ συνφέρω ἀλήθεια

Willyounotawakefromyourtriflingphilosophy?andgiveupthefollyofyournotions;and,regainingunderstandingworthyofyourage,searchintothetruthofanexpedientcourse?

12

καί προςκυνέω ἐγώ ὁ φιλάνθρωπος παρηγορία οἰκτείρω ὁ σεαυτοῦ γῆρας

and,reverencingmykindlyadmonition,havepityuponyourownyears?

13

καί γάρ ἐνθυμέομαι ὡς εἰ καί τις εἰμί ὅδε ὁ θρησκεία σύ ἐποπτικός δύναμις συγγνωμονέω ἄν σύ ἐπί πᾶς διά ἀνάγκη παρανομία γίγνομαι

For,bearinmind,thatiftherebeanypowerwhichwatchesoverthisreligionofyours,itwillpardonyouforalltransgressionsofthelawwhichyoucommitthroughcompulsion.

14

οὗτος ὁ τρόπος ἐπί ὁ ἔκθεσμος σαρκοφαγία ἐπιὀτρύνω ὁ τύραννος λόγος αἰτέω ὁ ελεαζαρος

Whilethetyrantincitedhiminthismannertotheunlawfuleatingofflesh,Eleazarbeggedpermissiontospeak.

15

καί λαμβάνω ὁ λέγω ἐξουσία ἄρχω δημηγορέω οὕτως

Andhavingreceivedpowertospeak,hebeganthustodeliverhimself:

16

ἐγώ ἀντίοχος θεῖος πείθω νόμος πολιτεύω οὐδείς ἀνάγκη βίαιος εἰμί νομίζω ὁ πρός ὁ νόμος ἐγώ εὐπείθεια

We,OAntiochus,whoarepersuadedthatweliveunderadivinelaw,considernocompulsiontobesoforcibleasobediencetothatlaw;

17

διό δή κατά οὐδείς τρόπος παρανομέω ἀξιόω

whereforeweconsiderthatweoughtnotinanypointtotransgressthelaw.

18

καίτοι εἰ κατά ἀλήθεια μή εἰμί ὁ νόμος ἐγώ ὡς ὑπολαμβάνω θεῖος ἄλλως δέ νομίζω αὐτός εἰμί θεῖος οὐδέ οὕτως ἐκεἰμί εἰμί ἐγώ ὁ ἐπί ὁ εὐσέβεια δόξα ἀκυρόω

Andindeed,wereourlaw(asyousuppose)nottrulydivine,andifwewronglythinkitdivine,weshouldhavenorighteveninthatcasetodestroyoursenseofreligion.

19

μή μικρός οὖν εἰμί νομίζω οὗτος εἰ μιαροφαγέω ἁμαρτία

thinknoteatingtheunclean,then,atriflingoffense.

20

ὁ γάρ ἐπί μικρός καί μέγας παρανομέω ἰσοδύναμος εἰμί

Fortransgressionofthelaw,whetherinsmallorgreatmatters,isofequalmoment;

21

διά ἑκάτερος γάρ ὡς ὁμοίως ὁ νόμος ὑπερἠφανέω

forineithercasethelawisequallyslighted.

22

χλευάζω δέ ἐγώ ὁ φιλοσοφία ὥσπερ οὐ μετά εὐλογιστία ἐν αὐτός βιόω

Butthouderidestourphilosophy,asthoughwelivedirrationallyinit.

23

σωφροσύνη τε γάρ ἐγώ ἐκδιδάσκω ὥστε πᾶς ὁ ἡδονή καί ἐπιθυμία κρατέω καί ἀνδρεία ἐκἀσκέω ὥστε πᾶς πόνος ἑκουσίως ὑπομένω

Yetitinstructsusintemperance,sothatwearesuperiortoallpleasuresandlusts;anditexercisesusinmanliness,sothatwecheerfullyundergoeverygrievance.

24

καί δικαιοσύνη παιδεύω ὥστε διά πᾶς ὁ ἦθος ἰσονομέω καί εὐσέβεια ἐκδιδάσκω ὥστε μόνον ὁ εἰμί θεός σέβω μεγαλοπρεπῶς

Anditinstructsusinjustice,sothatinallourdealingswerenderwhatisdue;anditteachesuspiety,sothatweworshiptheoneonlyGodbecomingly.

25

διό οὐ μιαροφαγέω πιστεύω γάρ θεός καταἵστημι ὁ νόμος οἶδα ὅτι κατά φύσις ἐγώ συνπαθέω νομοθετέω ὁ ὁ κόσμος κτίστης

Whereforeitisthatweeatnottheunclean;forbelievingthatthelawwasestablishedbyGod,weareconvincedthattheCreatoroftheworld,ingivinghislaws,sympathiseswithournature.

26

ὁ μέν οἰκειόω ἐγώ ὁ ψυχή ἐπιτρέπω ἐσθίω ὁ δέ ἐνἀντιόω κωλύω σαρκοφαγέω

Thosethingswhichareconvenienttooursouls,hehasdirectedustoeat;butthosewhicharerepugnanttothem,hehasinterdicted.

27

τυραννικός δέ οὐ μόνον ἀναἀγκάζω ἐγώ παρανομέω ἀλλά καί ἐσθίω ὅπως ὁ ἐχθρός ἐγώ μιαροφαγία οὗτος ἐπι ἐνγελάω

But,tyrant-like,thounotonlyforcestustobreakthelaw,butalsotoeat,thatthoumayestridiculeusaswethusprofanelyeat:

28

ἀλλά οὐ γελάω κατά ἐγώ οὗτος ὁ γέλως

butthoushaltnothavethiscauseoflaughteragainstme;

29

οὔτε ὁ ἱερός ὁ πρόγονος περί ὁ φυλάσσω ὁ νόμος ὅρκος οὐ παραἵημι

norwillItransgressthesacredoathsofmyforefatherstokeepthelaw.

30

οὐδέ ἄν ἐκκόπτω ἐγώ ὁ ὄμμα καί ὁ σπλάγχνον ἐγώ τήκω

No,notifyoupluckoutmyeyes,andconsumemyentrails.

31

οὐ οὕτως εἰμί γέρων ἐγώ καί ἄνανδρος ὥστε ἐγώ διά ὁ εὐσέβεια μή νεάζω ὁ λογισμός

Iamnotsoold,andvoidofmanliness,butthatmyrationalpowersareyouthfulindefenceofmyreligion.

32

πρός οὗτος τροχός εὐτρεπίζω καί ὁ πῦρ ἐκφυσάω σφοδρός

Nowthen;prepareyourwheels,andkindleafiercerflame.

33

οὐ οὕτως οἰκτείρω ὁ ἐμαυτοῦ γῆρας ὥστε διά ἐμαυτοῦ ὁ πάτριος καταλύω νόμος

Iwillnotsocompassionatemyoldage,asonmyaccounttobreakthelawofmycountry.

34

οὐ ψεύδω σύ παιδευτής νόμος οὐδέ ἐκὄμνυμι σύ φίλος ἐγκράτεια

Iwillnotbeliethee,Olaw,myinstructor!orforsakethee,Obelovedself-control!

35

οὐδέ κατααἰσχύνω σύ φιλόσοφος λόγος οὐδέ ἐκἀρνέομαι σύ ἱερωσύνη τίμιος καί νομοθεσία ἐπιστήμη

Iwillnotputtheetoshame,OphilosopherReason;ordenythee,Ohonouredpriesthood,andscienceofthelaw.

36

οὐδέ μιαίνω ἐγώ ὁ σεμνός γῆρας στόμα οὐδέ νόμιμος βίος ἡλικία

Mouth!thoushaltnotpollutemyoldage,northefullstatureofaperfectlife.

37

ἁγνός ἐγώ ὁ πατήρ εἰςδέχομαι μή φοβέω σύ ὁ μέχρι θάνατος ἀνάγκη

Myfathersshallreceivemepure,nothavingquailedbeforeyourcompulsion,thoughuntodeath.

38

ἀσεβής μέν γάρ τυραννέω ὁ δέ ἐμός ὑπέρ ὁ εὐσέβεια λογισμός οὔτε λόγος δεσπόζω οὔτε διά ἔργον

Forovertheungodlythoushalttyrannize;butthoushaltnotlorditovermythoughtsaboutreligion,eitherbythinearguments,orthroughdeeds.