Σοφία Σιράχ

Sirach - Chapter 31

1

ἀγρυπνία πλοῦτος ἐκτήκω σάρξ καί ὁ μέριμνα αὐτός ἀποἵστημι ὕπνος

Watchingforrichesconsumeththeflesh,andthecarethereofdrivethawaysleep.

2

μέριμνα ἀγρυπνία ἀποἵστημι νυσταγμός καί ἀρρώστημα βαρύς ἐκνήφω ὕπνος

Watchingcarewillnotletamanslumber,asasorediseasebreakethsleep,

3

κοπιάω πλούσιος ἐν συναγωγή χρῆμα καί ἐν ὁ ἀνάπαυσις ἐνπίμπλημι ὁ τρύφημα αὐτός

Therichhathgreatlabouringatheringrichestogether;andwhenheresteth,heisfilledwithhisdelicates.

4

κοπιάω πτωχός ἐν ἐλάττωσις βίος καί ἐν ὁ ἀνάπαυσις ἐπιδεής γίγνομαι

Thepoorlabourethinhispoorestate;andwhenheleavethoff,heisstillneedy.

5

ὁ ἀγαπάω χρυσίον οὐ δικαιόω καί ὁ διώκω διάφορος ἐν αὐτός πλανάω

Hethatlovethgoldshallnotbejustified,andhethatfollowethcorruptionshallhaveenoughthereof.

6

πολύς δίδωμι εἰς πτῶμα χάρις χρυσίον καί γίγνομαι ὁ ἀπώλεια αὐτός κατά πρόσωπον αὐτός

Goldhathbeentheruinofmany,andtheirdestructionwaspresent.

7

ξύλον πρόσκομμα εἰμί ὁ ἐνθουσιάζω αὐτός καί πᾶς ἄφρων ἁλίσκω ἐν αὐτός

Itisastumblingblockuntothemthatsacrificeuntoit,andeveryfoolshallbetakentherewith.

8

μακάριος πλούσιος ὅς εὑρίσκω ἄμωμος καί ὅς ὀπίσω χρυσίον οὐ πορεύομαι

Blessedistherichthatisfoundwithoutblemish,andhathnotgoneaftergold.

9

τίς εἰμί καί μακαρίζω αὐτός ποιέω γάρ θαυμάσιος ἐν λαός αὐτός

Whoishe?andwewillcallhimblessed:forwonderfulthingshathhedoneamonghispeople.

10

τίς δοκιμάζω ἐν αὐτός καί τελειόω καί εἰμί αὐτός εἰς καύχησις τίς δύναμαι παραβαίνω καί οὐ παραβαίνω καί ποιέω κακός καί οὐ ποιέω

Whohathbeentriedthereby,andfoundperfect?thenlethimglory.Whomightoffend,andhathnotoffended?ordoneevil,andhathnotdoneit?

11

στερεόω ὁ ἀγαθός αὐτός καί ὁ ἐλεημοσύνη αὐτός ἐκ διαἡγέομαι ἐκκλησία

Hisgoodsshallbeestablished,andthecongregationshalldeclarehisalms.

12

ἐπί τράπεζα μέγας καταἵζω μή ἀναοἴγω ἐπί αὐτός φάρυγξ σύ καί μή εἶπον πολύς γέ ὁ ἐπί αὐτός

Ifthousitatabountifultable,benotgreedyuponit,andsaynot,Thereismuchmeatonit.

13

μιμνήσκω ὅτι κακός ὀφθαλμός πονηρός πονηρός ὀφθαλμός τίς κτίζω διά οὗτος ἀπό πᾶς πρόσωπον δακρύω

Rememberthatawickedeyeisanevilthing:andwhatiscreatedmorewickedthananeye?thereforeitweepethuponeveryoccasion.

14

ὅς ἐάν ἐπιβλέπω μή ἐκτείνω χείρ καί μή συνθλίβω αὐτός ἐν τρυβλίον

Stretchnotthinehandwhithersoeveritlooketh,andthrustitnotwithhimintothedish.

15

νοέω ὁ ὁ πλησίον ἐκ σεαυτοῦ καί ἐπί πᾶς πρᾶγμα διανοέομαι

Judgenotthyneighbourbythyself:andbediscreetineverypoint.

16

ἐσθίω ὡς ἄνθρωπος ὁ παρακεῖμαι σύ καί μή διαμασάομαι μή μισέω

Eatasitbecomethaman,thosethingswhicharesetbeforethee;anddevournote,lestthoubehated.

17

παύω πρῶτος χάρις παιδεία καί μή ἀπληστεύομαι μήποτε προςκόπτω

Leaveofffirstformanners'sake;andbenotunsatiable,lestthouoffend.

18

καί εἰ ἀνά μέσος πολύς καταἵζω πρότερος αὐτός μή ἐκτείνω ὁ χείρ σύ

Whenthousittestamongmany,reachnotthinehandoutfirstofall.

19

ὡς ἱκανός ἄνθρωπος παιδεύω ὁ ὀλίγος καί ἐπί ὁ κοίτη αὐτός οὐ ἀσθμαίνω

Averylittleissufficientforamanwellnurtured,andhefetchethnothiswindshortuponhisbed.

20

ὕπνος ὑγίεια ἐπί ἔντερον μέτριος ἀναἵστημι πρωί καί ὁ ψυχή αὐτός μετά αὐτός πόνος ἀγρυπνία καί χολέρα καί στρόφος μετά ἀνήρ ἄπληστος

Soundsleepcomethofmoderateeating:herisethearly,andhiswitsarewithhim:butthepainofwatching,andcholer,andpangsofthebelly,arewithanunsatiableman.

21

καί εἰ βιάζομαι ἐν ἔδεσμα ἀναἵστημι ἐμέω πόρρω καί ἀναπαύω

Andifthouhastbeenforcedtoeat,arise,goforth,vomit,andthoushalthaverest.

22

ἀκούω ἐγώ τέκνον καί μή ἐκοὐδενέω ἐγώ καί ἐπί ἔσχατος εὑρίσκω ὁ λόγος ἐγώ ἐν πᾶς ὁ ἔργον σύ γίγνομαι ἐντρεχής καί πᾶς ἀρρώστημα οὐ μή σύ ἀποἀντάω

Myson,hearme,anddespisemenot,andatthelastthoushaltfindasItoldthee:inallthyworksbequick,soshalltherenosicknesscomeuntothee.

23

λαμπρός ἐπί ἄρτος εὐλογέω χεῖλος καί ὁ μαρτυρία ὁ καλλονή αὐτός πιστός

Whosoisliberalofhismeat,menshallspeakwellofhim;andthereportofhisgoodhousekeepingwillbebelieved.

24

πονηρός ἐπί ἄρτος διαγογγύζω πόλις καί ὁ μαρτυρία ὁ πονηρία αὐτός ἀκριβής

Butagainsthimthatisaniggardofhismeatthewholecityshallmurmur;andthetestimoniesofhisniggardnessshallnotbedoubtedof.

25

ἐν οἶνος μή ἀνδρίζομαι πολύς γάρ ἀποὀλλύω ὁ οἶνος

Shewnotthyvaliantnessinwine;forwinehathdestroyedmany.

26

κάμινος δοκιμάζω στόμωμα ἐν βαφή οὕτως οἶνος καρδία ἐν μάχη ὑπερήφανος

Thefurnaceproveththeedgebydipping:sodothwinetheheartsoftheproudbydrunkenness.

27

ἔπισος ζωή οἶνος ἄνθρωπος ἐάν πίνω αὐτός ἐν μέτρον αὐτός τίς ζωή ἐλαττόω οἶνος καί αὐτός κτίζω εἰς εὐφροσύνη ἄνθρωπος

Wineisasgoodaslifetoaman,ifitbedrunkmoderately:whatlifeisthentoamanthatiswithoutwine?foritwasmadetomakemenglad.

28

ἀγαλλίαμα καρδία καί εὐφροσύνη ψυχή οἶνος πίνω ἐν καιρός αὐτάρκης

Winemeasurablydrunkandinseasonbringethgladnessoftheheart,andcheerfulnessofthemind:

29

πικρία ψυχή οἶνος πίνω πολύς ἐν ἐρεθισμός καί ἀντίπτωμα

Butwinedrunkenwithexcessmakethbitternessofthemind,withbrawlingandquarrelling.

30

πληθύνω μέθη θυμός ἄφρων εἰς πρόσκομμα ἐλαττόω ἰσχύς καί προςποιέω τραῦμα

Drunkennessincreaseththerageofafooltillheoffend:itdiminishethstrength,andmakethwounds.

31

ἐν συμπόσιον οἶνος μή ἐλέγχω ὁ πλησίον καί μή ἐκοὐδενέω αὐτός ἐν εὐφροσύνη αὐτός λόγος ὀνειδισμός μή εἶπον αὐτός καί μή αὐτός θλίβω ἐν ἀπαίτησις

Rebukenotthyneighbouratthewine,anddespisehimnotinhismirth:givehimnodespitefulwords,andpressnotuponhimwithurginghim<b>todrink.</b>